کمیک

تفاوت ساختاری کمیک و وب کمیک

مدتی پس از اوج‌گیری کمیک‌ها میان کودکان، نوجوانان و حتی جوانان، با توسعه صفحات وب، افرادی تصمیم گرفتند تا آثار خود را در وب منتشر کنند. تاریخ خلق کمیک به قدمت تاریخ حضور بشریت روی زمین است. بشر برای درج اتفاقات روزانه خود به رسم نقاشی‌ روی سنگ‌ غارهای مختلف روی آوردند. در نتیجه می‌توان اولین جرقه کمیک‌ها را همان نقاشی‌های غار لاسکو و پس از آن خط تصویری هیروگلیف به شمار آورد. در این مقاله از راویتون قصد داریم تا به تفاوت کمیک و وب کمیک بپردازیم.

تاریخچه شکل‌گیری وب کمیک

البته دوران اوج‌گیری کمیک را می‌توان اواسط سده بیستم و در آمریکا و اروپای غربی دانست اما اولین کمیکی که از طریق اینترنت به اشتراک گذاشته شد، «جادوگران و کوک‌ها» بود که در سال 1985 به وب راه پیدا کرد. در ابتدا کمیک‌هایی که در وب منتشر می‌شدند، اغلب مشتقات کمیک‌های کناره‌ی روزنامه‌ها بودند اما در اواسط دهه 1990 با گسترش وب، کمیک‌هایی منحصراً در وب انتشار یافتند.

سازندگان وب کمیک‌های مختلف در سال 2000 از نظر مالی به موفقیت‌های بسیاری دست یافتند و در سال 2010 با ظهور وبتون و مانگاتون، وب کمیک‌ها و مخاطبانشان گسترش پیدا کردند.

هم‌اکنون سایت‌های مختلفی برای ارائه‌ی کمیک وجود دارد که از مشهورترین آن‌ها می‌توان به Art Comics Daily اشاره کرد که مارس 1995 توسط «بابی ویلیامز» راه‌اندازی شد. همچنین در سال 2000 سایت اشتراک وب کمیک Cool Beans World  توسط جمعی از مشارکت‌کنندگان احداث گشت و در سال 2005 سایت‌های وب کمیک به یک تجارت تبدیل شدند.

ناشران سنتی کمیک مانند Marvel Comics تا سال 2006 تلاش جدی برای حضور در عرصه‌ی وب کمیک نکردند اما در سال 2007 DC Comics سایتی به نام Zuda Comics را تاسیس کرد که در آن کمیک‌های ارسالی توسط کاربران در یک رقابت برای بستن قراردادی حرفه‌ای قرار می‌گرفتند تا وب کمیک برنده به تولید گسترده برسد. البته متاسفانه جولای سال 2010 دی‌سی خبر تعطیلی این سایت را به هوادارانش اعلام کرد.

تاریخچه شکل‌گیری وب کمیک

تعریف کلی کمیک و وب کمیک

وب‌ کمیک‌ها در واقع زیرمجموعه‌ای از کمیک‌ها محسوب می‌شوند اما همزمان تفاوت‌هایی با کمیک دارند. پس برای تعریف وب کمیک‌ها بهتر است تا یک تعریف اجمالی از کمیک‌ها مطرح شود. کمیک مجموعه‌ای از تصاویر و نوشته است که سعی دارد ایده‌های بصری خود را در قالب یک داستان کوتاه یا بلند روایت کند.

معمولاً برای طراحی یک کمیک دو سازنده اصلی حضور دارد. یک فرد به عنوان نویسنده و فرد دیگر به عنوان کارتونیست یا همان طراح فعالیت می‌کند. البته ممکن است که نویسنده و طراح هر دو یک نفر باشد یا افراد دیگری مانند قلم‌زن، حروف‌چین و نقاش در کنار این دو برای بهبود کیفیت کمیک فعالیت کنند.

وب کمیک‌ها نوعی از کمیک هستند که در شبکه‌های اینترنتی انتشار می‌یابند. برخی از آن‌ها منحصراً در سایت‌ها قرار می‌گیرند و برخی دیگر در مجلات، روزنامه‌ها یا حتی به عنوان کتاب مصور چاپ می‌شوند. در ابتدا وب کمیک‌ها متاثر از کمیک‌های کلاسیک بودند اما به تدریج با افزایش امکانات وب، انواع ساختارها و روش‌ها برای طراحی وب کمیک‌ به کار گرفته شد.

دامنه‌ی مخاطبان و روایت وب کمیک نیز به تدریج افزایش یافت. در وب کمیک‌ها می‌توان انواع داستان‌های مصور، داستان‌های گرافیکی، کمیک‌های پیشرو و آوانگارد را مشاهده کرد. مخاطبانشان نیز با توجه به گستردگی موضوعات وب کمیک‌ها طیف گسترده‌ای از جامعه را در رده‌ی سنی‌های مختلف تشکیل می‌دهند.

تفاوت‌های اصلی کمیک و وب کمیک

یکی از مهم‌ترین نکاتی که باعث تمایز میان کمیک‌ها و وب‌کمیک‌ها می‌شود، حذف تعدادی از محدودیت‌های موجود در کتاب‌ها، روزنامه‌ها و مجلات سنتی با قابلیت‌های منحصر‌ به‌ فرد وب است. همین موضوع باعث شده تا هنرمندان بتوانند در سبکی غیر از سبک سنتی مانند کلیپ‌آرت و فوتوکمیک اثر خود را ارائه دهند. البته برخی از آن‌ها هنوز در سبک سنتی فعالیت دارند.

عدم وجود محدودیت‌هایی مانند سانسور در وب‌کمیک‌ها از دیگر وجوه تمایز میان آن‌ها با کمیک‌هاست. برخی سازندگان از این ویژگی سوءاستفاده می‌کنند و در کشورهایی مانند ایالات متحده، وب کمیک‌های غیر اخلاقی فراوانی تولید می‌شود. به طور مثال وب کمیک «هنرمند شهر اوقات فراغت» اثر تریستان فارنون بنا به دلایلی با مشکلات حقوقی مواجه شد و اعتبار خود را از دست داد.

وب کمیک چیست

قالب‌های وب کمیک

همانطور که گفته شد وب کمیک‌ها در ابتدا زیر مجموعه‌ای از کمیک‌ها به شمار می‌آمدند اما پس از گذشت مدتی و با افزایش امکانات وب، ایده‌های جدیدی برای ارائه‌ی کمیک در وب، گسترش یافت. در ابتدا وب کمیک‌ها تنها در قالب سنتی منتشر می‌شدند و کمی بعد کمیک استریپ‌ها نیز به دنیای وب قدم گذاشتند. کمیک استریپ‌ها از سه یا چهار پنل در هر صفحه تشکیل می‌شوند و محتوای طنز دارند. این شیوه‌ی روایت در زمان ورود خود بسیار رایج و محبوب بود.

کمی بعد «اسکات مک کلود» ایده‌ی بوم بی‌نهایت را برای طراحی وب کمیک‌ها ارائه کرد که در این فرمت به جای محدود شدن به ابعاد چاپ معمولی، هنرمندان آزادند تا کمیک خود را از هر جهت گسترش دهند.

«کیم جونکو» در سال 2004 ایده‌ای با نام اسکرول بی‌نهایت ارائه داد که اطلاعات وب کمیک‌ با اسکرول کردن پدید بیاید، تا از اشکالات عملکردی جلوگیری شود. این طرح در کره جنوبی بسیار موفق ظاهر شد.

«توربومدیا» (TurboMedia)  از دیگر روش‌های طراحی وب کمیک محسوب می‌شود که در آن مخاطبان در یک زمان تنها یک پنل را مشاهده می‌کنند. درواقع فرمت‌های مختلف وب کمیک به طرز خواندن آن بستگی دارد و به طراحی وابسته نیست.

از تمام مطالب گفته شده می‌توان این نتیجه را گرفت که در وب کمیک‌ها به طور کلی طراحان برای اجرای ایده‌های خود از آزادی عمل بیشتری برخوردارند و همین مورد می‌تواند به جذابیت وب کمیک‌ها بیفزاید اما کمیک‌های فیزیکی هنوز در میان افراد سنین‌ مختلف هواداران خاص خود را دارند و به نظر می‌رسد که وب کمیک‌ها فعلاً نمی‌توانند برای همیشه جایگزین کمیک‌ها بشوند. زیرا لذت ورق زدن برگه‌های کمیک و تماشای تصاویر آن فراموش‌نشدنی‌ست. اما از طرفی دیگر سهولت در جابجایی وب کمیک‌ها و آزادی بیان در آن‌ها نیز خوانندگان خاص خود را دارد.

کمیک‌ها و وب کمیک‌ها با ساختارهای متفاوت در کنار هم پیش می‌روند اما تاکنون هیچکدام توانایی شکست دیگری را نداشته و به نظر می‌رسد حضور هر یک از آن‌ها برای پیشرفت و بهبود دیگری در این رقابت تنگاتنگ واجب است. همین رقابت تنگاتنگ باعث ایجاد شکوفایی در هر دو صنعت می‌شود و طرفداران را برای دنبال کردن کمیک‌ها و وب کمیک‌ها مشتاق‌تر می‌کند.

امید است خوانندگان در آینده شاهد پیشرفت بیشتر این دو صنعت شانه به شانه‌ی یکدیگر باشند و داستان‌های جذاب‌تری در قالب کمیک‌ها و وب کمیک‌ها ارائه شود.

نمایش بیشتر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا